We moeten allemaal gelukkig zijn. En vergis je niet, dat zijn we geen van allen. Ook al denk je dat je het nog zo voor elkaar hebt, je bent jezelf alleen maar voor de gek aan het houden. En we moeten vooral gelukkig zijn met onszelf. We vinden het geluk niet in werk, geld, vakanties of relaties. Nee, we moeten als individu het geluk zien te vinden. Met al onze gewoontes breken en vooral veranderen.
Dat is de boodschap die duizenden “zelf-hulp guru’s” in hun “zelf-hulp bijbels” proberen mee te geven.
En blijkbaar zit, volgens hun, het geluk in de gekste dingen. In de manier hoe je ’s ochtends opstaat. Wat je gedurende de dag eet. Met wie je omgaat. Hoe je met anderen praat. Zelfs hoe je je spullen opruimt. Maar ja, als je bedenkt dat de zelf-hulp industrie jaarlijks bijna de 15 miljard Euro omzet aantikt, en je wilt daar een graantje van meepikken, dan zal je toch met iets origineels moeten komen. Want geluk is business. Big business.
Maar voordat je succesvol kan zijn als zelf-hulp guru, zal je je doelgroep er eerst van moeten overtuigen dat hun leven verre van perfect is. En meestal zijn de eerste paar hoofdstukken van hun boeken precies daarop gericht. Die moeten je mindset veranderen. Je brainwashen. Ze spelen in op de onzekerheden die in ons allemaal leven. We vragen ons allemaal wel af of we het goed doen. Of we het meeste uit ons leven halen. Of we niet beter kunnen. En daar spelen ze slim op in. Nee, we halen absoluut niet alles uit ons leven. We doen onszelf te kort. Dat is hun boodschap.
En, onzeker als we zijn, wij geloven ze.
We veranderen daarom massaal onze levens. Onze gewoontes. Staan eerder op. Verbreken onze relaties. Eten gezonder. Bewegen meer. En we doen allemaal aan “zelf ontplooiing”. Want dat is uiteindelijk het te bereiken doel. Dat we ons maximaal ontplooien. Dat we alles uit onszelf halen wat er inzit. En daardoor het ultieme geluk zullen vinden. En “conformiteit” is daarbij een vies woord. Je moet vooral jezelf zijn. En dat kan niet als je jezelf aanpast aan je omgeving, je leven, je relatie, de maatschappij. Want in werkelijkheid ben jij helemaal niet die zorgzame ouder, die lieve partner, die fijne vriend. Nee, je bent echt iemand anders. Iemand die veel meer kan en verdient. Het is de maatschappij die jou wijsmaakt dat je gelukkig in de liefde bent. Dat je je prettig voelt in je rol als ouder. Dat je het fijn vindt als je met vrienden bent. Dat je het gewoon prima vindt om van 9 tot 5 op kantoor te zitten. Nee, je bent pas jezelf en je kan pas gelukkig worden als je alles uit het leven haalt wat erin zit. En dat kan alleen door je leven rigoreus om te gooien.
Natuurlijk is dit een onhaalbaar doel. Want als er iets is wat de zelf-hulp guru’s niet willen, is dat we ook echt gelukkig worden. Nee, waar ze op mikken is de tijdelijke euforie. En dat je tijdens die euforische stemming andere mensen ervan overtuigd dat hun methode écht werkt. En dat anderen vooral hun boeken moeten kopen, en naar hun seminars gaan. Die euforie overigens, wordt veroorzaakt door het placebo-effect. Je doet iets wat je moeite kost. En je beloont jezelf met een vals resultaat. Je houdt jezelf voor de gek door te denken dat je je al meteen een stuk gelukkiger voelt. En later val je terug. En dat wijt je dan natuurlijk aan het feit dat je je de laatste tijd wat minder hebt gehouden aan de regels die je opgelegd waren. En vervolgens pakken we gewoon het volgende boek. Of sluiten we ons bij een nieuwe groep aan. Of volgen we een nieuwe zelf-hulp cursus. En ook dat zal ons tijdelijk in euforie brengen. En dit herhaalt zich keer op keer.
Klinkt als een verslaving? Dat is het ook. En om echt een tevreden mens te worden, zal je het ook als verslaving moeten behandelen en moeten afkicken van al die zelf-hulp onzin. Want dat is het. Onzin. En zolang je dat niet wilt inzien en vasthoudt aan de verslaving, zal je nooit echt tevreden zijn met je leven. Want er staat altijd wel een nieuw iemand klaar om je duidelijk te maken wat er allemaal mis mee is.
“Maar ben jij niet anders dan? Jij schrijft nu toch ook dat we het fout doen?”. Inderdaad, daar heb je me. Maar mijn bedoeling is dat dit het laatste zal zijn dat je ooit leest over hoe je je leven kan verbeteren. Ik probeer je ook niet gelukkig te maken. Ik probeer je duidelijk te maken dat je geluk niet na hoeft te streven. Geluk vind je niet. Geluk vindt jou. Geluk behoeft geen constante voeding. Geluk is niet gebonden aan regels. Je hoeft je niet aan te sluiten bij een groep, een instelling of een geloof om gelukkig te zijn. Geluk begint niet bij een ander. Geluk begint bij jezelf. En daarvoor hoeven we niet te veranderen.
Maar vooral ook dat geluk niet betekent dat je je de hele tijd, onafgebroken blij en tevreden voelt. Het is helemaal niet erg om af en toe teleurgesteld te zijn. Of boos. Of verdrietig. Dat imperfectie bij het leven hoort. Dat werken voor je relatie prima is. Dat jezelf wegcijferen in het belang van anderen helemaal niet slecht voor je hoeft te zijn. Dat jezelf aanpassen aan je (leef-) situatie je wel een beter mens maakt. Dat je moet kijken naar de dingen die je hebt. En dat dat vaak veel mooier is dan anderen je willen doen geloven.
De mooiste dingen in het leven zijn geboren uit imperfectie. Uit onvrede. Uit angst.
Een bloem gedijt het beste op mest, niet op goud.
-Cliff
