Kan je van iemand houden en tegelijkertijd met een passie haten?
Misschien. Ik weet het eerlijk gezegd niet. Als je zo naar me luistert, zou je haast denken van wel. Maar vergis je niet, de persoon waar ik zo intens veel van hou, is niet dezelfde persoon als die ik zo intens haat. Sterker nog, die persoon waar ik van hou heeft nooit bestaan. Zij was slechts een personage in het toneelstuk zo overtuigend gespeeld door degene die ik nu zo intens haat – mijn ex. Zoals ik in een eerdere blogpost schreef, ben ik (nog steeds) verliefd op een waanbeeld.
Mijn ex is een tekstboek “verborgen” narcist – en ik haat haar met een passie voor wat ze me aangedaan heeft.
Het verschil tussen een “open” en een “verborgen” narcist is dat open narcisten makkelijk te herkennen zijn. Ze gedragen zich alsof ze superieur aan de rest van de wereld zijn. Hun mening is het enige dat telt en ze laten iedereen weten hoe geweldig ze zijn. De “verborgen” narcist daarentegen is haast niet te herkennen – niet voordat het al veel te laat is. Ze ogen charmant en gedragen zich amicaal. Ze spelen vaak het slachtoffer van vorige relaties en wekken daarmee in hun omgeving en vooral bij hun slachtoffers medelijden op. Ze zijn de spreekwoordelijk wolf in schaapskleding. Ze spelen naïviteit en veinzen empathie. Maar in werkelijkheid zijn het de meest wrede en schadelijke persoonlijkheden die er bestaan. Ze laten een spoor van vernietiging achter.
Ik ben slachtoffer van narcistisch misbruik. In de psychologie wordt de ernst hiervan gelukkig steeds vaker herkend en erkend. Wat een narcist met je psyche doet, valt onder de meest ernstige vormen van mentale mishandeling. Soms gaat dit ook gepaard met fysieke mishandeling. Ook dit heb ik ervaren. Mijn ex heeft mij meerdere malen tijdens één van haar woedeaanvallen (met de vuist) in mijn gezicht geslagen. Als man ben je machteloos, want je kan niets terug doen. Je slaat immers geen vrouw. Het is de ultieme vernedering. En omdat je zo vreselijk gebrainwashed bent, ga je denken dat je het waarschijnlijk wel verdiend zou hebben. En je accepteert het. Je accepteert het misbruik. In de psychologie heet dit trauma bonding.
Om te begrijpen hoe het zover kan komen, zal ik proberen uit te leggen hoe de relatie met een narcist verloopt. En hoe het ook in mijn relatie met haar verliep.
De “love bombing” fase
Tijdens de eerste fase van de relatie spiegelt de narcist jouw ideaalbeeld van een vrouw. Ze weet inmiddels precies wat dat ideaalbeeld is. Je wordt overladen met liefde en complimentjes. En vooral bevestiging. De bevestiging dat je jouw zielsverwant hebt gevonden. En dat je bij haar veilig bent en haar volledig kan vertrouwen. Je geeft je grootste geheimen aan haar bloot. Alles is perfect. De vrouwelijke narcist zal ook haar seksualiteit inzetten. De seks is geweldig. Alles is geweldig. En zodra ze dat gevoel in jouw hoofd verankerd heeft, breekt de volgende fase aan.
Voor mij was dit de gelukkigste periode uit mijn leven. Dit was de vrouw waarmee ik oud zou worden. En de rest van mijn leven zou ik mij net zo fantastisch voelen als nu. Ik was nog nooit zó verliefd op iemand geweest als toen op haar.
De vertrouwensfase
Je bent nu een paar maanden in de relatie. De narcist zal nu stoppen met het love bomben, ze heeft tenslotte jouw vertrouwen al gewonnen. Ze beloont je nu naar prestatie. Hoe meer narcistische voeding je haar geeft, oftewel hoe meer je haar “pleased”, hoe meer liefde en aandacht je krijgt. Please je haar minder, dan krijg je minder liefde terug. Je wordt nu door haar geconditioneerd. Niets is meer onvoorwaardelijk. En je hebt het zelf niet door dat er nu voorwaarden zijn verbonden aan de liefde die je van haar krijgt.
Ik had ook niets door. Het enige wat ik wél merkte, was dat ze wat vaker haar eigen gang ging. Dat ze naar feestjes ging waar partners zogenaamd niet uitgenodigd waren. Of dat ze met een (mannelijke) collega naar een festival ging terwijl ze mij vertelde dat er meer collega’s meegingen. En als ik daar geen probleem van maakte, dan werd ik beloond. Althans, “beloond”… Ik kreeg in ieder geval wat aandacht. Maar deed ik daar wel moeilijk over, dan werd ik een aantal dagen gestraft. Kreeg ik amper aandacht van haar. En seks kon ik al helemaal vergeten.
De omslag
Tijdens deze fase krijg je steeds minder liefde en aandacht. Omdat je zo geconditioneerd bent dat je die liefde en aandacht alleen maar krijgt als je haar pleaset, ga je overcompenseren. Je gaat haar nog meer pleasen. Ze zal om onduidelijke redenen boos op je worden. Of teleurgesteld in je zijn. Zelf zal je niet snappen wat je fout hebt gedaan maar je gelooft dat je wel iets fout gedaan moet hebben. Op een andere manier kan je haar gedrag niet verklaren. En van het ene op het andere moment zal ze je weer de aandacht en liefde geven waar je zo naar verlangt. In deze fase zal je vooral heel erg verward zijn. De voorspelbaarheid in je relatie is compleet verdwenen en je zoekt de schuld vooral bij jezelf.
Het moment van de omslag kan ik mij nog goed herinneren. Zie hiervoor mijn post “Als het universum je haat”. Het moment dat we in een Salsa club stonden en ze zonder enige aanleiding opeens heel boos op me was. En toen ik vroeg of ik iets gedaan had, antwoordde ze “als je dat niet eens weet, ga ik het je niet vertellen ook”. Tot op de dag van vandaag weet ik niet wat ik die avond fout gedaan zou kunnen hebben.
De “gaslighting” fase
Je narcistische partner gaat liegen, bedriegen, verdraaien en zal dingen voor je verzwijgen. Je krijgt veel kritiek van haar en alles is jouw schuld. Geef je tegengas, dan zal ze je duidelijk maken dat jij en niemand anders het probleem bent. Jij maakt overal een probleem van. Jij vergeet alles. Jij houdt geen rekening met haar. Je gaat nog meer je best doen om het haar naar haar zin te maken en alleen dan krijg je weer wat liefde terug. Maar de verhouding is nu volledig uit balans. Het is nu bijna volledig één-richtingsverkeer. Je geeft alles maar krijgt amper iets terug.
Je gaat nu ook enorm aan jezelf twijfelen. Gelooft haar woorden eerder dan je eigen herinneringen. En ze zal dit gevoel alleen maar versterken want hoe onzekerder jij je voelt, hoe groter haar macht op je is. Je eigen gevoelens, gedachtes en behoeften verdwijnen naar de achtergrond.
Mijn ex was een meester in het gaslighten. Ze beweerde dat ze van alles uitgebreid met me besproken had (“Cliff, ik had toch gezegd dat ik zou gaan stappen met mijn vriendinnen? Ben je dat nou echt vergeten?”). Beweerde dat ik dingen gezegd zou hebben, of dat zij dingen gezegd zou hebben waar ik blijkbaar geen herinnering meer van had. Dat er echt iets mis met me was. Dit ging zelfs zó ver, dat ik mij door liet verwijzen naar de neuroloog in het ziekenhuis. Dat ik 20 minuten met mijn kop in de MRI scanner heb gelegen omdat er wel iets ernstigs mis moest zijn omdat ik blijkbaar alles vergat wat ze met mij besprak. En uiteraard vonden ze helemaal niets.
De overgave fase
Je bent nu volledig afhankelijk van je narcistische partner. Je bent het vertrouwen in je eigen beoordelingsvermogen kwijt. Je eigen behoeften zal je hebben laten varen en je staat nu volledig in dienst van haar. Je laat je eigen vrienden en familie vallen en die zullen vervangen worden door haar familie en vrienden. Haar kinderen zijn belangrijker dan je eigen kinderen. Ze heeft je nu volledig onder controle en je bent nu niets anders dan haar marionet. Je word geestelijk en fysiek leeggezogen. En zelfs financieel. Zelf kom je steeds verder in de (geestelijke/fysieke/financiële) problemen. Je hebt je nu volledig overgegeven aan de wensen van je partner. Zij kan alles doen wat ze wilt want ze heeft je nu afhankelijk van haar gemaakt. Je raakt depressief en gaat steeds sterker terug verlangen naar die eerste periode van gelukzaligheid.
Ik werd steeds depressiever en onzekerder. Van die sterke zelfverzekerde man die ik was vóór ik haar leerde kennen, was niets meer over. Ik raakte steeds verder in de financiële problemen omdat ik steeds meer voor haar ging betalen, en ik vrijwillig mijn eigen werk stopte om meer tijd aan haar zaken te kunnen besteden. Ik had er alles voor over om die liefde weer terug te krijgen.
De verslavingsfase
Je bent zowel geestelijk als lichamelijk afhankelijk van je partner geworden. Zonder haar aandacht functioneer je niet meer. En als je die aandacht niet krijgt, ervaar je dezelfde lichamelijk verschijnselen als iemand die aan middelen verslaafd is. Dit is de meest slopende periode voor het slachtoffer. Hoe langer deze periode duurt, hoe groter de schade.
De mentale en (soms ook) fysieke mishandeling die je dagelijks ondergaat, is bijna ondraagbaar geworden. Je kan niet meer normaal nadenken. Je omgeving ziet inmiddels ook wat de relatie met je doet. Soms krijg je in deze periode ook suïcidale gedachtes. Want je narcistische partner flirt nu ook openlijk met andere mannen. En dat komt allemaal door jou. En jij laat het allemaal toe want je durft haar geen tegenwoord te geven. Iedere keer als ze met een andere man flirt, voelt het alsof er een mes in je hart wordt gestoken. Letterlijk. En zeg je er toch iets van, dan wordt je keihard gestraft. Het leven is een marteling geworden. Maar je blijft bij haar. Je denkt er geen moment aan om de relatie te beëindigen. Dit is de trauma-bonding.
De “discard”
Omdat ze nu zo goed als klaar met je is, zal ze op zoek gaan naar een nieuw slachtoffer. En vroeg of laat zal ze die vinden. Verse narcistische voeding. En de seconde dat ze die gevonden heeft, zal ze je dumpen als een stuk vuil dat ze in de prullenbak gooit. Ze zal geen seconde om je rouwen. Ze zal het op de meest onpersoonlijk manier uitmaken. In een tekstberichtje van 2 zinnen of zo. En ze zal al het contact verbreken en al haar vrienden en familie vragen hetzelfde te doen. De klap is zo groot voor je, dat niets in de wereld nog enige betekenis voor je heeft.
Ik kan mij het intense verdriet dat ik voelde nog herinneren als de dag van gisteren. Ik zag geen enkele reden nog om ‘s ochtends mijn bed uit te komen. Ik liep rond met suïcidale gedachtes maar wilde mijn kinderen dat verdriet niet aan doen. Ik probeerde manieren te bedenken hoe ik toch uit het leven kon stappen zonder mijn kinderen pijn te doen. Uiteraard kon ik niets bedenken (gelukkig maar) en ben ik uiteindelijk in therapie gegaan. Na anderhalf jaar stopte dat omdat ze me niet verder konden helpen. De schade was te groot. Gelukkig heb ik daarna enorm veel steun gehad van mijn vrienden en mijn kinderen en die hebben mij er uiteindelijk doorheen gesleept. Zonder hun was ik er niet meer geweest. Maar ik ben nooit meer de oude geworden. Voor altijd beschadigd.
En toen nam ze na 2 jaar toch weer uit het niets contact met me op. Maar goed. Daar heb ik het al in een vorige post over gehad.
Ze is de personificatie van slechtheid. De duivel. Ze heeft me mentaal en fysiek mishandeld. Mij financiëel kapot gemaakt. Ze is vreemd gegaan. Ze heeft me voor eigen gewin gebruikt. Ze loog en bedroog. Ze heeft geen enkel empatisch vermogen en vernietigt levens alsof dat de normaalste zaak van de wereld is. Ze heeft al meerdere huwelijken kapot gemaakt in haar onlesbare dorst naar narcistische voeding. Inmiddels heeft ze sinds een paar maandjes een nieuwe vriend. Die man vierde vorig jaar nog zijn twintig jarig huwelijk. Postte toen op facebook dat hij nog net zo verliefd op zijn vrouw was als dag één. Maar toen zette mijn ex haar zinnen op hem…
